با ئاشتی كۆمه‌ڵایه‌تی له‌ناو نه‌به‌ین ... ستیڤان شه‌مزینانی

خۆپیشاندان و داواكردنی ماف و ئازادیی و چاكسازیی، نه‌ك كارێكی به‌د و نێگه‌تیڤ نییه‌، به‌ڵكو له‌ بنچینه‌وه‌ یه‌كێك له‌ مافه‌ هه‌ره‌ سروشتیی و دیموكراتییه‌كانی هه‌ر تاك و گروپێكی كۆمه‌ڵایه‌تی.خۆپیشاندان و ناڕه‌زایی ده‌ربڕین و گوزارشتكردن له‌ خه‌ون و ویست و داخوازییه‌كان له‌لایه‌ن تاكه‌كه‌س یان گروپه‌وه‌ یه‌كێكه‌ له‌و زمانه‌ شارستانی و مودێرنانه‌ی كه‌ یه‌كێكه‌ له‌ جومگه‌ و پایه‌ سه‌ره‌كییه‌كانی سیستمی دیموكراتی هاوچه‌رخ، بۆیه‌ به‌ بڕوای من مافی خۆپیشاندان و داواكردنی خواست و مافه‌كان یه‌كێكه‌ له‌ پیرۆزترین مافه‌ تاكه‌كه‌سیی و زۆر ساده‌ و به‌راییه‌كانی هه‌ر مرۆڤێك.هیچ حكوومه‌ت یان ده‌سه‌ڵاتێك ناتوانێت له‌ ژێر هیچ ناو و ناونیشانێكدا ئه‌م مافه‌ له‌ تاك زه‌وت بكات، هه‌ر ده‌سه‌ڵاتێكیش ئه‌م مافه‌ی زه‌وتكرد هه‌رچییه‌ك بێت ناتوانێت ده‌سه‌ڵاتێكی لیبرال و كراوه‌ و دیموكراتی بێت، بۆیه‌كا ده‌بێت هه‌موومان "چ ده‌سه‌ڵات و چ خه‌ڵك" له‌وه‌ حاڵی ببین كه‌ خۆپیشاندان و مافی ده‌ربڕینی ناڕه‌زایی، ئه‌لف و بای دیموكراسی و كۆمه‌ڵگه‌ی كراوه‌یه‌ و به‌بێ موماره‌سه‌كردنی ئه‌م مافه‌ له‌لایه‌ن تاك و گروپه‌وه‌ هیچ كاتێك ناتوانین بانگه‌شه‌ بۆ دیموكراتییه‌ت و ئازادیی و ده‌سته‌به‌ری مافه‌ سروشتی و ئاساییه‌كانی هاووڵاتیان بكه‌ین.

ئه‌گه‌رچی له‌ كوردستان تاكو ئێستا كولتووری خۆپیشاندان به‌و شێوه‌ به‌ربڵاوه‌ی له‌ وڵاتانی تری دونیا هه‌یه‌، جێكه‌وته‌ نه‌بووه‌، به‌پێچه‌وانه‌وه‌ راپه‌ڕین و شۆڕش هه‌میشه‌ له‌ بری خۆپیشاندان ئاماده‌یی جیددی هه‌بووه‌، به‌ڵام له‌ ماوه‌ی ئه‌م چه‌ند ساڵه‌دا وا خه‌ریكه‌ كولتووری ناڕه‌زایی ده‌ربڕین و خۆپیشاندان وه‌ك یه‌كێك له‌ دیارده‌ سیاسییه‌ نوێیه‌كانی كۆمه‌ڵگه‌ جێی خۆی ده‌كاته‌وه‌ و ده‌بێته‌ به‌شێكی گرنگ له‌ پرۆسه‌ و ژیانی سیاسیی له‌ وڵاتدا، به‌ڵام به‌داخه‌وه‌ هێشتا رۆشنبیریی خۆپیشاندان چ له‌لای ده‌سه‌ڵات و چ له‌لای خۆپیشانده‌ران گه‌شه‌ی نه‌كردووه‌ و وه‌ك پێویست جێگیر نه‌بووه‌، هه‌رچی خۆپیشانده‌رانه‌ زێده‌تر كه‌شێكی شۆڕشگێڕیی و راپه‌ڕینئاسا زاڵده‌كه‌ن به‌سه‌ر پرۆسه‌ی خۆپیشاندانه‌كاندا و له‌وێوه‌ جێگه‌ چۆڵده‌كه‌ن بۆ ده‌ركه‌وتنی قاره‌مان و پاڵه‌وان و شۆڕشگێڕی كاریزمی كه‌ ئه‌مانه‌ هه‌میشه‌ به‌ڵای گه‌وره‌ی ئاینده‌ن.لایه‌نی ده‌سه‌ڵاتیش وه‌ها له‌ خۆپیشاندان تێگه‌یشتووه‌ پرۆسه‌یه‌كه‌ بۆ نابووتكردن و له‌ناوبردنی ده‌سه‌ڵات، ته‌نانه‌ت زۆرجار وه‌ك كوده‌تای سه‌ربازیی لێی ده‌ڕوانێت.ئه‌م دوو بیركردنه‌وه‌یه‌ هێشتا به‌سه‌ر كولتوور و جیهانبینی سیاسیی ده‌سه‌ڵات و خۆپیشانده‌راندا سایه‌ی كردووه‌، هه‌ربۆیه‌ هه‌میشه‌ هه‌ردوولا له‌ كاتی خۆپیشاندادا په‌نا وه‌به‌ر توندوتیژیی و زه‌بروزه‌نگ ده‌به‌ن.

ئه‌وه‌تا ماوه‌ی هه‌فته‌یه‌كی ته‌واوه‌ له‌ شاری سلێمانی و ده‌وروبه‌ری پرۆسه‌ی خۆپیشاندان به‌ڕێوه‌ ده‌چێت و سه‌ر ده‌قی ئه‌م خۆپیشاندانانه‌ش به‌ پرۆسه‌یه‌كی پڕ له‌ توندوتیژیی له‌ به‌رده‌م باره‌گایه‌كی حزبیی ده‌ستیپێكرد و ئێستاشی له‌سه‌ر بێت هه‌مان رۆحییه‌ت زاڵه‌ به‌سه‌ر كه‌شه‌كه‌ و باری شاری سلێمانی گه‌یشتۆته‌وه‌ ئه‌و رادده‌یه‌ی كه‌ مه‌ترسیی گه‌وره‌ی له‌سه‌ره‌ و ئه‌گه‌ر كار وا بڕواته‌ پێشه‌وه‌ ئه‌گه‌ری ته‌قینه‌وه‌یه‌كی زۆر گه‌وره‌تری لێده‌كرێت، ئه‌مه‌ش هه‌م زیانی گه‌وره‌ به‌ پرۆسه‌ی ئابووری و بژێویی هاووڵاتیان ده‌گه‌یه‌نێت، هه‌م رێگا خۆشكه‌ره‌وه‌ بۆ سه‌رله‌نوێ هه‌ڵگیرساندنه‌وه‌ی شه‌ڕی ناوخۆ و له‌ناوبردنی ئه‌و ئاشتییه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌ی ئه‌مڕۆی كۆمه‌ڵی كورده‌واریی، كه‌ به‌ له‌ناوچوونی ئه‌و ئاشتییه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌، نه‌ك هیچ كه‌س و هێز و حزبێكی سیاسیی قازانج ناكات، به‌ڵكو وڵات ده‌بێته‌ كاولستان و دۆزه‌خێك كه‌ هیچ هه‌ناسه‌یه‌كی بۆ ژیان تێدا نامێنێته‌وه‌.له‌م روانگه‌وه‌ هه‌ستكردنی لایه‌نه‌كانی ده‌سه‌ڵات و ئۆپۆزیسیۆن و خۆپیشانده‌ران به‌ مه‌ترسییه‌كانی له‌ناوبردنی ئاشتی كۆمه‌ڵایه‌تی و كاركردنیان بۆ ئه‌وه‌ی پرۆسه‌ی خۆپیشاندان و ناڕه‌زایی ده‌ربڕین به‌شێوه‌ی دیموكراتی و ناتوندوتیژانه‌ به‌ڕێوه‌ بچێت، ئه‌ركێكی به‌په‌له‌ی سه‌رشانیانه‌ و گرنگه‌ هه‌موو لایه‌كیان له‌ پێناوی سه‌قامگیریی و ئاشتیدا سه‌رباری هه‌ر جیاوازییه‌ك هاوكاری یه‌كتر بن.

من ناڵێم با خۆپیشاندانه‌كان بوه‌ستن، چوونكه‌ ئه‌وه‌ خۆپیشانده‌رانن ئه‌و بڕیاره‌ ده‌ده‌ن، كه‌نگێ ده‌وه‌ستن یان ناوه‌ستن، هه‌رواش نه‌موتووه‌ خۆپیشاندان بۆ چاكسازیی و ئاوه‌دانی وڵات كارێكی پیرۆز و شارستانی نییه‌، به‌ڵكو قسه‌ی ئێمه‌ له‌سه‌ر ئه‌وه‌یه‌ پێویسته‌ میكانیزمی كاركردن و داواكردن به‌شێوه‌یه‌كی دیموكراتییانه‌ و دوور له‌ ره‌فتاری ناشارستانییانه‌ بێت، ته‌نانه‌ت پێویست ناكات پاساو بدرێته‌ ده‌سه‌ڵات بۆ به‌كارهێنانی توندوتیژیی له‌ دژی خۆپیشانده‌ران، هه‌ر له‌م سۆنگه‌وه‌ بانگه‌شه‌ی ئه‌وه‌ ده‌كه‌ین كه‌ خۆپیشانده‌ران پێویسته‌ به‌ فۆرمه‌ یاسایی و دیموكراتییه‌كه‌ی ئه‌و پرۆسه‌یه‌ به‌رنه‌ پێشه‌وه‌ و كارێك نه‌كه‌ن له‌ بری ئه‌وه‌ی ره‌وشه‌كه‌ چاك بكه‌ن، ده‌ هێنده‌ی تر به‌ره‌و خراپتری ببه‌ن، لینین وته‌نی با له‌ بری هه‌نگاوێك بۆپێشه‌وه‌، دوو هه‌نگاو بۆ دواوه‌ نه‌یه‌ینه‌وه‌.

*ئه‌م وتاره‌ له‌ ژماره‌ "84" گۆڤاری "نێوه‌ند" له‌ كۆتایی شوباتی 2011 بڵاوبۆته‌وه‌. 

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.


ئه‌و بابه‌تانه‌ی له‌ کوردستان نێت دا بڵاوده‌کرێنه‌وه‌، بیروبۆچوونی خاوه‌نه‌کانیانه‌، کوردستان نێت لێی به‌رپرسیار نییه‌.